Voorschool

Voordat uw kind naar de basisschool gaat kunnen zij naar een peuterspeelzaal, kinderdagverblijf of naar een voorschool. Peuters kunnen vanaf twee jaar oud naar de peuterspeelzaal, waar zij leren spelen met andere kinderen. Vaak gaan de kinderen hier twee ochtenden of twee middagen per week heen. Mocht u kinderopvang nodig hebben omdat u bijvoorbeeld overdag werkt, dan gaat het kind naar het kinderdagverblijf. Hier kunnen kinderen al vanaf zes weken oud terecht. De kosten van de peuterspeelzaal en kinderdagverblijf verschillen per vestiging. U kunt soms ook een deel vergoed krijgen via de belastingdienst.

Speciaal voor kinderen die nog niet goed zijn in de Nederlandse taal zijn er voorscholen. Peuters leren hier Nederlands voordat zij naar de basisschool gaan, zodat zij niet te kampen zullen hebben met een taalachterstand in het onderwijs. De voorschool is een peuterspeelzaal die samenwerkt met een basisschool. De keuze voor een voorschool betekent daarom ook vaak al de keuze voor een basisschool. Peuters gaan hier twee ochtenden én twee middagen per week naartoe. De leidsters spelen met uw kind en zij leren hen ook Nederlands. Ook ouders zijn welkom op de voorschool, want uw kind leert ook van u. Op deze manier kunt u praten met ouders en met de leidsters. U krijgt bijvoorbeeld informatie over wat u kunt doen met uw kind en hoe u zelf beter Nederlands kunt leren spreken. Sommige voorscholen bieden zelfs taallessen aan ouders aan.

Ook ouders zijn dus ook welkom op de voorschool, want uw kind leert ook van u. U kunt hier praten met ouders en met de leidsters. Ook krijgt u bijvoorbeeld informatie over wat u kunt doen met uw kind en hoe u zelf beter Nederlands kunt leren spreken. Sommige voorscholen bieden zelfs taallessen aan ouders aan. Ouders betalen €20 per maand voor de voorschool. Als u in het bezit bent van een Ooievaarspas is de voorschool zelfs gratis. U vindt hier een overzicht van de Haagse voorscholen. Sinds 2008 zijn er ook in de kinderopvang (peuterspeelzaal en kinderdagverblijf) waar extra aandacht wordt besteedt aan het Nederlands. Deze zijn dus niet verbonden aan een bepaalde basisschool. Klik hier voor een overzicht van deze kinderopvang centra waar extra aandacht wordt besteedt aan taal.

_______________________________________________________________________________________

Opinie

De voorschool heeft tot doel het tegengaan van de taalachterstand van uw kind voordat het aan het basisonderwijs begint. De voorschool moet er dus voor zorgen dat de beheersing van de Nederlandse taal voldoende is om volwaardig mee te kunnen doen aan het onderwijs. Het lijkt immers simpel, beter Nederlands spreken is beter snappen en beter leren. Toch is het belangrijk om meer achtergrond informatie te krijgen over hoe de taalontwikkeling van uw kind werkt. Hoe leert uw kind de taal en hoe kan het kind omgaan met tweetaligheid?

In Nederland bestaat de opvatting dat kinderen die thuis een andere taal spreken dan het Nederlands hun thuistaal maar snel moeten vergeten omdat het niet goed zou zijn voor de integratie van het kind. Vaak krijgen allochtone ouders te horen dat zij thuis ook Nederlands moeten spreken met hun kinderen. Dit is soms zelfs schadelijk, omdat deze ouders vaak de Nederlandse taal niet machtig zijn of het slecht spreken en zij de Nederlandse taal dus verkeerd aanleren aan hun kinderen. Beter is het om het kind een moedertaal mee te geven waar je als ouder goed in bent, want een goede basistaal  is belangrijk voor het aanleren van het Nederlands.

Wanneer u zich bijvoorbeeld zelf het gemakkelijkst kan uitdrukken in het Turks, dan is het goed om uw kind dit mee te geven als basistaal. Het kind kan vanuit deze taal het Nederlands gemakkelijker aanleren. Het kan ook zijn dat u als ouder geboren bent in Nederland of dat u in Nederland het grootste deel van uw leven hebt gewoond, waardoor u beter bent in het Nederlands dan laten we zeggen het ‘Marokkaans’. Het is in dit geval niet aan te raden om met uw kind Berbers of Marokkaans-Arabisch te spreken zodat zij hun ‘moedertaal’ aanleren, want zij zullen dit overnemen zoals u dit spreekt: waarschijnlijk niet goed. Hierdoor leert het kind deze taal op een verkeerde manier gebruiken. Zij zullen uw letterlijke vertalingen van het Nederlands naar het Berbers overnemen, de verkeerde uitspraken en grammaticale fouten maken.

Het kan ook zijn dat u zichzelf het best kunt uitdrukken in het Nederlands en uw partner in zijn moedertaal, bijvoorbeeld het Afghaans. Het is dan geen enkel probleem als uzelf met uw kind Nederlands spreekt en uw partner in het Afghaans. Uw kind leert op deze manier dat hij met mama alleen Nederlands kan praten en met papa alleen Afghaans. In de praktijk is dit echter wat lastiger, want wanneer u samen bent met uw partner zou u ofwel ‘slecht’ Afghaans spreken ofwel ‘slecht’ Nederlands. Toch blijkt dit een goede manier om uw kind meerdere talen mee te geven wanneer u uitsluitend de taal blijft spreken die u het best machtig bent en niet overschakelt naar de andere taal in kwestie.

Waar misschien nog wel het meeste voorkomt is dat uw kind thuis een moedertaal meekrijgt, bijvoorbeeld het Turks en op school overspoelt wordt met het Nederlands. De tweede taal, het Nederlands, wordt hierdoor vaak de taal waar uw kind zichzelf het gemakkelijkst gebruikt. Het kind zal bijvoorbeeld vaker in het Nederlands met uw praten. Een kritiekpunt op de voorschool was dan ook dat kinderen ‘nu helemaal niet meer voldoende tijd hebben om hun moedertaal aan te leren’. Dit is echter niet juist. Zolang u met uw kind Turks blijft praten en dit thuis ook goed blijft oefenen door bijvoorbeeld te luisteren naar Turks muziek of te kijken naar Turkse tekenfilms en te lezen uit Turkse boeken, dan zal de taalwerving van het Nederlands en het Turks min of meer gelijk zijn en zich tegelijkertijd ontwikkelen.

Tenslotte is het ook niet onbelangrijk om te noemen dat het voor een kind ook op een andere manier goed is om zijn of haar moedertaal mee te krijgen. Hoewel er in Nederland vaak gedacht wordt (en zeker ook gezegd wordt!) dat de moedertaal zo snel mogelijk vergeten moet worden en plaats moet maken voor het Nederlands, blijkt dit juist niet goed voor de taalontwikkeling van uw kind maar dit is ook niet goed voor de zelfwaardering van het kind. Wanneer het kind leert dat de moedertaal slecht is, dan bestaat de kans dat zij ook een negatieve houding zullen krijgen over hun culturele achtergrond, over wie zij zijn en waar zij vandaan komen. Het waarderen van meertaligheid heeft dus ook een positief sociaal-psychologisch effect en leert het kind tevreden te zijn met zichzelf en zich goed te voelen in de maatschappij.