Havo en vwo

Het hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo) duurt 5 jaar. Dit type onderwijs is vooral bedoeld als voorbereiding op de hbo (hoger beroepsonderwijs). Met een bewijs dat de eerste drie leerjaren havo gunstig gevolgd zijn doorlopen kan de leerling doorstromen naar een vakopleiding of een middenkaderopleiding van het mbo (niveau 3 en 4). Zowel op de havo als op het vwo wordt er gebruik gemaakt van profielen. Het vwo staat voor voorbereidend wetenschappelijk onderwijs en duurt in totaal 6 jaar. Zoals de naam prijsgeeft dient dit type onderwijs ervoor om de leerling op te leiden om mee te kunnen doen aan het wetenschappelijk onderwijs. Ook hier kan de leerling ervoor kiezen om door te stromen het mbo (niveau 3 en 4) wanneer de eerste drie leerjaren vwo gunstig doorlopen zijn. Tot het vwo behoren het atheneum en het gymnasium. Op het gymnasium krijgen alle leerlingen Grieks en Latijn in de onderbouw en Grieks en/of Latijn in de bovenbouw op het atheneum is dit niet het geval (heel soms wordt er Latijn gegeven als keuzevak).

profielen

Op zowel de havo als op het vwo kunnen leerlingen kiezen uit vier profielen in de bovenbouw. Een profiel bestaat uit een onderwijsprogramma dat de leerling voorbereidt op een opleiding aan het hbo of een universiteit. De vier profielen zijn:

  • Natuur en Techniek;
  • Natuur en Gezondheid;
  • Economie en Maatschappij;
  • Cultuur en Maatschappij.

Hoewel de leerling nog erg jong is wanneer zij de keuze voor een profiel moeten kiezen (namelijk al in het tweede leerjaar) moeten zij zich dus al afvragen wat voor richting zij op willen en welk beroep zij eventueel willen uitoefenen in de toekomst. Leerlingen die bijvoorbeeld Natuur en Gezondheid kiezen als profiel bereiden zich vaak voor op een carrière in de gezondheidszorg. Zij kunnen natuurlijk nog wel andere richtingen op, maar het wordt bijvoorbeeld wel moeilijker om een carriere te beginnen in de economie, wanneer zij voor dit profiel gekozen hebben.

Elk profiel heeft een gemeenschappelijk deel, dat voor alle profielen gelijk is. Alle leerlingen op de havo en het vwo krijgen dus een deel dat voor iedereen hetzelfde is, ongeacht welke profiel zij gekozen hebben. Daarnaast is er dus een profieldeel dat elk van de profielen kenmerkt en ten slotte is er ook een vrij deel. Deze vrije ruimte kunnen leerlingen gebruiken om vakken te volgen uit een ander profieldeel. Voor de leerling(e) die bijvoorbeeld voor het profiel Natuur en Gezondheid heeft gekozen is het wel mogelijk om het vak Economie te kiezen. Let op: ook hier geldt dat er een zeker verschil bestaat per school. Zo kunnen de vakken in het verplichte deel en de vrije deel verschillen per school. Het is bijvoorbeeld verplicht om een tweede vreemde taal te kiezen op de havo en het vwo. Scholen kunnen hun eigen invulling geven aan welke vreemde talen zij aanbieden, waaronder Fries, Papiaments, Hebreeuws, Chinees, Russisch en Arabisch. Het is dus voor ouders ook belangrijk hier rekening mee te houden wanneer zij een geschikte school voor hun kind.